eLaw@Leiden neemt aftrap in nieuwe discussie openbare rechtspraak
Vier jaar na het verschijnen van het rapport van de Commissie-De Meij, waarin wordt gepleit voor de publicatie op internet van (vrijwel) alle rechterlijke uitspraken, pleitten Laurens Mommers en Gerrit-Jan Zwenne in NRC Handelsblad opnieuw voor een ruimer publicatiebeleid.
Minder dan twee procent online
Onder meer schreven zij (NRC 3 juli, pagina 7): "Openbaarheid van de rechtspraak, één van de peilers van de rechtsstaat, kreeg traditioneel de vorm van publieke voorlezing van het vonnis. Dat is in lang niet alle gevallen meer nodig, en deze verplichting wordt vandaag de dag sowieso massaal genegeerd. Wie de site rechtspraak.nl bekijkt, kan de indruk krijgen dat openbaarheid vandaag de dag vooral vorm krijgt via het internet. Maar zelfs met het groeiende aantal uitspraken dat op deze site wordt gepubliceerd, blijft het aantal nog ruim onder de 2% van het totaal."
Laura Dekker
De huidige anonimiseringspraktijk is volgens Mommers en Zwenne allang niet meer niet sluitend. Zo verwijzen zij naar een citaat uit een recente, wel gepubliceerde uitspraak: “[minderjarige] is bij beschikking van 30 oktober 2009 onder toezicht gesteld omdat zij van plan is een solozeilreis rond de wereld te gaan maken”. Op die manier betogen zij dat de anonimiseringspraktijk soms absurde trekjes aanneemt, en dat anonimisering in de toekomst bovendien alleen maar moeilijker zal worden, door de herleidbaarheid van feitelijke omstandigheden en de voortschrijdende zoektechnologie.
Controle op de rechterlijke macht
Een goede controle op de rechterlijke macht is, schrijven Mommers en Zwenne, alleen mogelijk indien alle uitspraken openbaar worden gemaakt. Pas dan is ook serieus onderzoek mogelijk naar de ontwikkelingen die zich voordoen in de rechtspraak, kunnen partijen kennis nemen van alle voor hen relevante uitspraken, en worden rechtsgelijkheid en rechtseenheid bevorderd. Op de opinie is onder meer gereageerd door de voorzitter van rechtspraak.nl. Zie de links voor diverse gerelateerde artikelen.